Fransa’da ölümcül hastalar için ‘yardımlı ölüm’ yasası yürürlüğe girdi

Fransa’da tedavisi mümkün olmayan ve dayanılmaz acıya neden olan hastalıklarla mücadele eden yetişkinlere “yardımlı ölüm” hakkı tanıyan yasa, Anayasa Konseyi’nin onayıyla Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yasanın yürürlüğe girmesiyle ülke, Hollanda, Belçika, İsviçre ve Kanada gibi yardımlı ölümü yasallaştıran ülkeler arasında yerini aldı.

Yasa, reşit, Fransa vatandaşı veya uzun süreli ikamet eden ve tedavisi mümkün olmayan bir hastalıktan muzdarip kişilere uygulanır. Başvuru önce bir doktor tarafından değerlendirildi; ardından bir kurul, yasanın öngördüğü şartların karşılanıp karşılanmadığını kararlaştırır. Onaydan sonra en az iki günlük bekleme süresi geçer ve işlem gününde hasta kararını yeniden teyit etmek zorundadır. Hasta, istediği an kararından vazgeçme hakkına sahiptir. Yakıtı ölümcül madde genellikle hastanın kendisi tarafından uygulanır; fiziksel olarak bunu yapamayan hastalara sağlık çalışanı yardımcı olabilir.

Önceki düzenlemeler, Fransa’da aktif yaşam sonlandırılmasını yasaklamış, ancak yapay yaşam desteğinin kesilmesi ve derin sedasyon gibi pasif ötanazi uygulamalarına izin veriyordu. Yeni yasa, yardımlı ölümün yasal olduğu ülkelerde seyahat etmeyi gerektiren hastalara Fransa sınırları içinde erişim imkanı sunacak. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yasanın “örnek bir demokratik tartışmayı sonuçlandırdığını” belirterek yasanın yürürlüğe girmesini memnuniyetle karşıladı. Anayasa Konseyi ise vicdani ret hakkını kabul ederek doktor, hemşire, eczacı ve bazı sağlık çalışanlarının işlemde yer almaktan kaçınabilmesini sağladı; bu hak özel ve dini temelli sağlık kuruluşlarında geçerlidir ancak ilgili bölgede tek hizmet sağlayıcı olamazlar.